گلخانه هیدروپونیک

Screenshot 2022 08 03 155500 min
هیدروپونیک یا خاکی

کشت گلخانه ای مهمترین مزیت محیط گلخانه با پوشش شفاف پیرامون آن، امکان کنترل و تنظیم شرایط محیطی موثر در رشد گیاه ( نور،دمای هوا و بستر، رطوبت،دی اکسید کربن …) است

گلخانه چیست ؟

کشت گلخانه ای مهمترین مزیت محیط گلخانه با پوشش شفاف پیرامون آن، امکان کنترل و تنظیم شرایط محیطی موثر در رشد گیاه ( نور،دمای هوا و بستر، رطوبت،دی اکسید کربن …) است که باعث دستیابی به حداکثر ظرفیت ژنتیکی گیاه در تولید محصول ، ضمن افزایش کیفیت آن می شود. کاهش تبخیر و تعرق آب از سطح گیاه و خاک و استفاده از روش های مختلف آبیاری تحت فشار به ویژه آبیاری قطره ای نیز باعث کاهش مصرف آب در گلخانه ها می گردد. در گلخانه کشت انواع سبزی و صیفی جات، گل های آپارتمانی، گل های فصلی، گل های شاخه ای، گیاهان دارویی، محصولات متنوعی هستند که به راحتی می توان در گلخانه ها کشت نمود. باتوجه به افزایش عملکرد در واحد سطح، مساحت مورد نیاز برای گلخانه ها نسبت به زمین های کشاورزی بسیار کوچکتر شده و در مساحت های کم تولیداتی با حجم زیاد انجام می شود. این کار باعث آزاد شدن سطح وسیعی از زمین های کشاورزی حاصلخیز در جهت تولید محصولات مهم کشاورزی نظیر غلات و گیاهان علوفه ای در جهت خودکفایی تولیدات دامی و مرغ و طیور می شود. تولیدان گلخانه ای را باتوجه به بستر برای راه اندازی گلخانه انجام می گردد.

گلخانه خاکی

انواع گلخانه

  • هیدروپونیک
  • خاکی

هیدروپونیک چیست ؟

هیدروپونیک با به زبان انگلیسی Hydroponic یکی از جدیدترین و بروزترین روش های پورش محصول در دنیای کشاورزی است، که تفاوت های اساسی با شیوه های سنتی دارد. در هیدروپونیک خاک و مواد مختلفی که برای رشد گیاه ضروری است با یک ترکیب خاص مایع که متشکل از انواع مواد غذایی میباشد جایگزین شده است.گلخانه یک محیط بسته و تحت کنترل است که پرورش دهنده با استفاده از انواع تجهیزات و دستگاه های می تواند شرایط لازم برای پرورش هر نوع گیاه، گل و میوه ایجاد کند. جالب است بدانید که در گلخانه به شیوه هیدروپونیک محدودیت برای پرورش محصولات مختلف به کمترین حد ممکن رسیده که این امر به نوبه خود باعث محبوبیت گلخانه هیدروپونیک در یمان پرورش دهنده ها شده است.پرورش گل و گیاه به شیوه هیدروپونیک هیچ گونه وابستگی به تغییرات فصلی یا آب و هوایی ندارد. از این رو فرد می تواند به راحتی در هر بازه ای زمان گل، میوه، بوته و گیاه مورد نظر خود را پرورش داده و در سال برخلاف شیوه های سنتی نه تنها یک بار بلکه چندین بار سود برداشت کند.شایان ذکر است که در کشت هیدروپونیک پرورش دهنده با مشکلاتی مانند آبیاری، بهبود کیفیت خاک و یا سمپاشی مواجه نیست؛ چرا که هر آنچه محصول برای رشد نیاز دارد اعم از آب و مواد غذایی، به صورت چرخه ای در سیستم این گلخانه حرکت کرده و بدین شکل تمامی گیاهان و میوه ها از آن استفاده می کنند. استفاده از این شیوه جدید و بروز به خصوص در اقلیم های گرم و خشک که دغدغه کمبود آب دارند بسیار مقرون به صرفه و از هر جهت ایده آل می باشد.

گلخانه هیدروپونیک چیست ؟

هیدروپونیک یکی از جدید ترین وپیشرفته ترین روش ها کشت و پرورش محصول در گلخانه است که تحت عنوان آب کشت نیز شناخته می شود. در این روش پرورش دهنده بدون نیاز به خاک، سم و تنها با حداقل مصرف آب می تواند محصول مورد نظر خود را پرورش دهد. البته این شیوه از کار در گلخانه در کشور تنها در تعداد محدود انجام می شود که در عین حال توانسته چندین هزار موقعیت شغلی را برای جوانان ایجاد کند.با تاسیس و راه اندازی گلخانه هیدروپونیک پرورش دهنده می تواند تمامی شرایط لازم را برای پرورش گل، گیاه، میوه و سایر محصولات را بدون در نظر گرفتن محدودیت هایی مانند اقلیم، آب و هوا، فصل و یا رفتار محصول پرورش دهد.

گلخانه هیدروپونیک
گلخانه هیدروپونیک باید دارای چه شرایطی باشد؟

برای کشت محصول به شیوه هیدروپونیک باید شرایط خاصی بر گلخانه حاکم باشد که عدم ایجاد این شرایط می تواند باعث افت راندمان و یا از بین رفتن محصولات شود؛ در ادامه این شرایط حیاتی مورد بررسی قرار می گیرد.

دما

برای چنین مکانی دمای مناسب در بازه 68 الی 70 درجه فارنهایت در نظر گرفته می شود. اگر دما از حد تعیین شده بالاتر برود فرایند رشد در محصولات متوقف می شود. همچنین باید تمهیدات لازم را در نظر بگیرید که دمای آب نیز افزایش پیدا نکند، چرا که گندیده شدن ریشه را به همراه دارد.

رطوبت

رطوبت یکی از اصل های مهم تر از گلخانه هیدروپونیک می باشد که تامین به اندازه آن برای رشد گل، گیاه و میوه ضروری می باشد. برای چنین محیطی رطوبت باید در بازه 40 تا 60 درصد تنظیم شود. البته باید سیستم تهویه متناسب با اندازه گلخانه نصب شود تا با کارکرد آنها کپک زدگی در گیاه رخ ندهد. در نظر داشته باشید برای تامین رطوبت گلخانه هیدروپونیک میتوانید از رطوبت ساز التراسونیک یا رطوبت ساز پروانه ای استفاده نمائید.

هوا

جهت رشد محصولات در گلخانه باید به مقدار کافی گاز کربن در اکسید در مکان حضور داشته باشد. در واقع هر چقدر که میزان گاز کربن در اکسید بالا باشد به همان اندازه سرعت رشد گیاهان بالاتر خواهد بود.

روش ها و تکنیک های هیدروپونیک

روش شناوری

روش غوطه وری

سیستم مویینگی

سیستم قطره ای

حالت هواکشت

شیوه نوار غذایی

هریک از روش ها و تکنیک های نام برده برای ایجاد یک بستر مناسب برای رشد و پرورش گیاه، گل، میوه و … مورد استفاده قرار می گیرند. توجه داشته باشید که برای بکارگیری از هر یک از این روش ها باید بستری رشد خالی از مواد مغذی باشد تا به این شکل مایع سیال که از قبل تهیه شده را برای رشد محصول مورد نظر بهره گیری شود.

مزیت های گلخانه هیدروپونیک

کشت و پرورش در گلخانه هیدروپونیک دارای مزیت های فراوانی می باشد که مهم ترین آن را می توان عدم نیاز به خاک در نظر گرفت. در این روش بر خلاف تمامی شیوه های کشاورزی از خاک استفاده می شود و به جای آن از مایع سیابی برای رساندن مواد غذایی ضروری به گیاه استفاده می شود. در این حالت تمامی نیاز های گیاه رفع شده و بدین شکل رشد و راندمان تولید چندین برابر شیوه سنتی می شود.همچنین در شیوه هیدروپونیک محدودیت ها به حداقل رسیده است؛ یعنی فرد می تواند گل و گیاهی که با توجه به شرایط آب و هوایی و اقلیمی در شهر خود رشد نمی کند را به راحتی در گلخانه پرورش دهد، آن هم در هر 4 فصل سال.

نقاط ضعف گلخانه هیدروپونیک

برای گلخانه تنها می توان یک نقطه ضعف در نظر گرفت که آن هم بالا بودن هزینه راه اندازی گلخانه هیدروپونیک و لوله کشی آن می باشد. تمامی سیستم هایی که در این مکان استفاده میشود باید خودکار باشند که خرید آنها به بودجه قابل توجهی نیاز دارد.

انواع روش های کشت در گلخانه هیدروپونیک

افرادی که میخواهند گلخانه هیدروپونیک راه اندازی کنند، می توانند از روش های زیر برای کشت محصول مورد نظر خود بکار ببرند:

روش آبی : برای این کار باید ریشه محصول را در محلول سیالی از مواد مغذی غنی قرار دهید. طوقه گیاه که همان فاصله بین ساقه و ریشه است، باید بیرون از مایع نگهداری شود.

روش سنگریزه : همان گونه که از اسم آن پیداست باید قسمت انتهای گیاه را داخل مواد جامد حاوی انواع مواد غنی جایگذاری نمایید. توجه داشته باشید که طر مواد باید از 3 میلی متر بزرگ تر باشد.

روش ماسه ای : بر خلاف کشت به روش سنگریزه، در این روش باید قسمت انتهایی گیاه داخل موادی با قطری کمتر از 3 میلی متر قرار داده شود.

روش کشت در هوا : در این شیوه می بایست فرد گیاه را داخل یک اکوسیستم خاص قرار دهد، که در آن گیاه توسط ذرات و قطرات حاوی مواد غنی احاطه گردد.

روش در ورمی کولیت: در این روش که نام زیبایی هم دار باید ریشه محصول مورد نظرتان را با انواع کانی ها ترکیب نمایید.

از بین همه این موارد ذکر شده بیشتر افراد ترجیح می دهند که از کشت آبی برای کاشت و پرورش محصولات استفاده کنند. همچنین کشت به شیوه ماسه ای نیز از محبوبیت نسبتاً بالایی برخوردار است. توجه داشته باشید که می توان هر دو این روش ها را با هم نیز مورد استفاده قرار داد. در این حالت گیاهان، گل ها و دیگر محصولات به شکل تکی در گلدان ها جایگذاری شده و در ردیف های منظمی قرار داده می شوند. سپس مایع سیال حاوی مواد مغذی به وسیله سیستم لوله کشی به داخل گلدان ها ریخته می شود تا با اتکا بر خاصیت مویینگی که یک سیستم غیر فعال است ، این مواد از سمت ریشه به گیاه جذب گردد.

در سیستم های فعال هیدروپونیک مواد تنها به یک نقطه منتقل نمی شود، بلکه به صورت مداوم و بدون توقف در حال حرکت است تا بدین شکل ریشه را تغذیه کند. هر آنچه بعد از گردش مواد باقی می ماند به داخل مخزن برگشت داده می شود.

روش NTF چیست؟

یکی از پر اهمیت ترین و بهترین روش هایی که در گلخانه هیدروپونیک از آن استفاده می شود، روش NTF یا همان نواری است. در واقع با بکارگیری این روش باید مواد در یک مسیر با عمق کم روانه شود تا بدین شکل ریشه به طور دائم از مواد غنی تغذیه کند.

حرکت مواد غنی در این سیستم به مدد پمپ انجام می شود. این پمپ مواد را به بالاترین نقطه انتقال می دهد، سپس قانون جاذبه زمین به صورت طبیعی باعث سرازیر شدن مواد می شود.

اهمیت نور مکان

هر نوع گل، گیاه و محصولی برای رشد و پرورش یافتن به نور نیاز دارد و این درحالیست که گلخانه به طور کلی یک مکان بسته می باشد. تامین 7 ساعت روشنایی، حداقل نیاز اولیه برای هر نوع گل و گیاه است؛ چرا که در غیر این صورت گیاه پژمرده می شود. برای تامین نور کافی می توانید در گلخانه از لامپ ها مصنوعی بکارگیری کنید.

چراغ های خاصی تحت عنوان اچ آی دی HID به این منظور تولید شده اندو این چراغ ها به طور کلی به دو نوع لامپ HPS و MH تقسیم می شوند، که می توانید با توجه به فضایی که در اختیار دارید تعدادی مناسبی از آنها را خریداری کنید. همچنین چراغ های T5 نیز در گلخانه برای محصولاتی که چرخه رشد کوتاه مدت دارند یکی از ایده آل ترین گزینه ها به شمار می رود. شما می توانید برای سهولت کار، در کنار سیستم نورپردازی می توانید از یک تایمر برای تعیین مدت زمان نوردهی استفاده کنید.

گلخانه خاکی چیست ؟

کشت گلخانه ای در بستر خاک یا گلخانه خاکی هنوز عمده ترین روش پرورش گیاهان گلخانه ای در دنیا محسوب می شود. خاک بستر اصلی کاشت را تشکیل داده و با استفاده از انواع کودهای آلی و شیمیایی تقویت و پس از آماده سازی، به روش های مختلف در آن اقدام به کشت می شود. کشت محصولات عمدتاً به صورت ( ردیفی جوی و پشته، پشته برجسته) و یا غیر ردیفی بصورت کرتی ( بصورت پل ) انجام می گیرد. هرچند در این گلخانه ها قابلیت کنترل شرایط محیطی وجود دارد اما محیط خاک به عنوان بستر پرورش گیاه و منبع تأمین آب و مواد غذایی خیلی قابل کنترل و تنظیم نمی باشد، زیرا شرایط موجود در آن برای جذب تحت تأثیر عوامل پیچیده بسیاری است که غالباً مانع رسیدن به حداکثر ظرفیت ممکن در جذب آب و عناصر غذایی و حداکثر تولید می شود.

خاک یا هیدروپونیک؟ کدام روش بهتر است؟

اگرچه روش‌های متداول و سنتی رشد می‌تواند برای برخی کشاورزان آسان‌تر باشد، اما مزایای قابل‌توجهی برای کشت هیدروپونیک وجود دارد. در اینجا چند دلیل وجود دارد که چرا استفاده از هیدروپونیک به‌جای خاک یک انتخاب عالی برای پرورش گیاهان است.

 فضای موردنیاز

کشت خاکی و سنتی، فضای زیادی را اشغال می‌کند. پرورش گل و گیاهان چه در فضای باز چه در گلخانه نسبت به کشت هیدروپونیک فضای بیشتری را اشغال می‌کند تا عملکرد یکسانی به دست آید.

با کشت هیدروپونیک می‌توانید گیاهان را در فضای کمتری پرورش دهید، به این دلیل که گیاه برای دریافت مواد مغذی موردنیاز خود به خاک نیاز ندارد. در عوض، محلول ایجاد شده برای گیاه مستقیماً به آن داده می‌شود. این کار نیاز گیاه به داشتن ریشه‌های طولانی جهت جذب مواد غذایی (مانند رشد ریشه در خاک) را از بین می‌برد و ازآنجاکه گیاهان برای انتقال مواد مغذی به ریشه‌هایشان به خاک احتیاج ندارند، شما فضای زیادی لازم ندارید. تا زمانی که به‌اندازه کافی محلول غذایی داشته باشید، گیاه می‌تواند با موفقیت رشد کند.

هیدروپونیک را غالباً کشاورزی عمودی می‌نامند. این بدان دلیل است که سیستم‌های هیدروپونیک معمولاً به‌صورت عمودی تنظیم می‌شوند. شما می‌توانید فضا و رشد گیاهان را با کشاورزی عمودی بهینه کنید زیرا می‌توانید به‌جای رشد افقی، گیاهان را به‌صورت عمودی پرورش دهید و از فضای موجود حداکثر استفاده را ببرید.

هنگام ساخت سیستم‌های PVC هیدروپونیک خانگی، بیشتر تنظیمات به‌صورت عمودی انجام می‌شوند. این بدان معناست که شما به‌جای اینکه فضای افقی در زمین را اشغال کنید، ردیف‌هایی از ظروف را به‌صورت عمودی کنار هم قرار می‌دهید. سایر روش‌های کشاورزی عمودی علاوه بر هیدروپونیک شامل آکواپونیک و ایروپونیک است.

در کشت هیدروپونیک به چه مقدار فضا نیاز دارید؟

فضای موردنیاز بستگی به گیاه دارد. به‌عنوان‌مثال برای پرورش کاهو به‌صورت هیدروپونیک، حداقل به چند فوت خاک بلااستفاده نیاز دارید.

به‌عبارت‌دیگر، در کشت هیدروپونیک، به چند ردیف لوله‌کشی برای نگه‌داشتن محلول غذایی نیاز خواهید داشت. این به شما این امکان را می‌دهد که چندین ردیف کاهو در فضای یک فوت داشته باشید و به همین ترتیب، می‌توانید برای هر گیاه که می‌روید چند فوت فضا صرفه‌جویی کنید. همچنین می‌توانید فاصله گیاهان را به هم نزدیک کنید. به نوبه خود، در فضای کمتری گیاهان بیشتری خواهید داشت.

 مصرف آب

آب همیشه به‌راحتی در دسترس نیست. به‌علاوه، آب یک منبع طبیعی است که در صورت پرورش گیاهان زیاد می‌تواند هزینه زیادی داشته باشد. اگر سیستم جمع‌آوری آب باران ندارید، انتخاب کشت هیدروپونیک به‌جای کشت خاکی ممکن است گزینه بهتری باشد. Hydroponics اساساً برای پرورش گیاهان با مصرف آب کمتر طراحی شده است. با این کار در مصرف آب صرفه‌جویی می‌شود و صورت‌حساب آب شما نیز کمتر می‌شود. در کشت‌های هیدروپونیک نسبت به کشت‌های خاکی ۱۰ برابر کمتر آب مصرف می‌شود. همچنین کشت هیدروپونیک باعث می‌شود که گیاهان بیش از مقدار موردنیاز خود آب دریافت نکنند.

مصرف کمتر آب به دلیل مخزنی است که مواد مغذی در آن نگهداری می‌شود. وقتی گیاه به‌اندازه کافی مواد غذایی دریافت کرد، بقیه مواد غذایی در مخزن ذخیره می‌شوند تا زمانی که گیاه دوباره به آنها احتیاج پیدا کند. به‌علاوه، مخزن نگهداری مواد غذایی بسته است (رو به خورشید باز نیست)، بنابراین هیچ‌گونه تبخیری رخ نمی‌دهد.

در کشت خاکی، شما باید نگران آبیاری بیش از حد یا آبیاری کم گیاهان خود باشید.

 وجین علف‌های هرز

یکی دیگر از مزایای کشت هیدروپونیک این است که هیچ‌گونه علف هرزی در آن نخواهید داشت. به دلیل وجود بذر علف‌های هرز در خاک، علف‌های هرز در خاک و در کنار گیاهان شما رشد می‌کنند. علف‌های هرز علاوه بر مزاحمت و رقابت برای فضا و نور، جهت دریافت مواد مغذی با گیاهان رقابت می‌کنند و مواد غذایی موردنیاز گیاهان را مصرف می‌کنند. با استفاده از سیستم هیدروپونیک، دیگر نیازی به وجین علف‌های هرز نخواهید داشت. همچنین، بدون وجود رقابت علف‌های هرز بر سر منابع با گیاهان زراعی، گیاهان شما رشد بهتری خواهند داشت.

 آفات و حشرات

اغلب اوقات، حشرات آفت به گیاهانی که در خاک رشد می‌کنند حمله خواهند کرد. بسته به خاک و آنچه درحال‌رشد است، کشت خاکی حشرات را به سمت خود جلب می‌کند. اگر روزانه گیاهان را چک نکنید، ممکن است حشرات به گیاهان شما حمله کرده و باعث کاهش عملکرد محصولات شما شوند و یا محصولات شما را از بین ببرند. این امر در مورد حمله شکارچیان به باغ شما نیز صادق است. خرگوش‌ها، سنجاب‌های زمینی، راکون، پرندگان و سایر حیوانات می‌توانند از گیاهان، برگ‌ها، میوه‌ها و سبزیجات خاکی شما تغذیه کنند. کنترل این آفات شکارچی اغلب دشوارتر از کنترل حشرات آفت است.

بنابراین، یک نقطه‌ضعف کشت خاکی در برابر کشت هیدروپونیک این است که رشد خاکی آفات و حشرات بیشتری را به خود جذب می‌کند.

بااین‌حال در کشت هیدروپونیک این فرصت برای ارگانیسم‌های بیماری‌زا و مخرب دیگر وجود دارد که به ریشه‌های گیاهان حمله کنند. میکروب‌های مضر و سایر عوامل بیماری‌زا می‌توانند وارد سیستم غذایی شوند و باعث پوسیدگی ریشه، پژمردگی و سایر موارد شوند.

 زمان

استفاده از هیدروپونیک باعث رشد سریع‌تر گیاهان می‌شود که می‌تواند بیش از یک برداشت در فصل رشد گیاه برای شما فراهم کند. بعضی از گیاهان مانند کاهو در مقایسه با کاشت خاکی می‌توانند در کشت هیدروپونیک دوبرابر سریع‌تر رشد کرده و برداشت شوند.

 چشم‌انداز باغ

در مقایسه چشم‌انداز کشت خاکی و هیدروپونیک ممکن است مردم تماشای یک باغ سنتی و خاکی را ترجیح دهند. گیاهانی که در خاک رشد می‌کنند می‌توانند سرسبزتر و سرزنده‌تر به نظر برسند و نگاه‌کردن به آن می‌تواند بسیار جذاب باشد. بااین‌وجود یک باغ هیدروپونیک از لحاظ اقتصادی سودمندتر است و از گیاهانی که در خاک و طبیعت رشد می‌کنند، تجاری‌تر و کاربردی‌تر به نظر می‌رسد. در کشت هیدروپونیک نسبت به کشت خاکی می‌توانید گیاهانتان را در فضای کمتری پرورش دهید.

1111 min

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

درباره ما

تجهیزات گلخانه ای بِریار، بابیش از یک دهه تجربه در تأمین و تولید انواع تجهیزات و ملزومات گلخانه ای با بالاترین کیفیت از شرکت های ایرانی و اروپایی مطرح در بازار ، در راستای ارائه انتقال دانش فنی نوین،ایجاد ارزش افزوده ، سودآوری ،ارتقاء امنیت تولید، جهت افزایش بهره وری در بخش گلخانه های کشور در کنار شما خواهد بود .

تماس باما

آدرس ایمیل : beryarfarms@gmail.com

شعبه یک : تهران، صفادشت

شعبه دو : کرج، هشتگرد

شماره تلفن 1 : 09106738744

شماره تلفن 2 : 09981676308

صحبت با کارشناس
سوالی دارید ؟
مشاوره و خرید خط مستقیم
سلام👋
سوالی هست در خدمتیم!؟